Base form
'Waarbij' is een voornaamwoordelijk bijwoord dat een relatie of omstandigheid aangeeft. Het verwijst vaak terug naar iets wat eerder genoemd is en verbindt zinnen of bijzinnen. Het wordt vooral gebruikt in formele of neutrale contexten, bijvoorbeeld in schrijftaal of formele spreektaal.
Positions in sentence
Begin van de bijzin (na het onderwerp)
Neutraal, legt nadruk op de relatie of omstandigheid.
Midden in de zin (na het werkwoord)
Natuurlijke nadruk op de handeling of het project.
Voor het werkwoord (in bijzinnen)
Benadrukt de noodzaak of voorwaarde.
Comparative
Het woord 'waarbij' heeft geen vergrotende of overtreffende trap, omdat het een betrekkelijk voornaamwoordelijk bijwoord is en geen gradatie uitdrukt.
Superlative
Zie opmerking bij 'comparative'.
Common combinations
with "betrokken zijn"
'Waarbij' wordt vaak gebruikt om aan te geven dat iemand deel uitmaakt van een situatie of gebeurtenis.
with "horen"
Gebruikt om aan te geven dat iets verbonden is met een regel, afspraak of voorwaarde.
with "passen"
Geeft aan dat iets geschikt is voor een bepaalde methode of aanpak.
with "helpen"
Duidt op een hulpmiddel of situatie waarin je actief kunt bijdragen.
Similar words
waar ... bij
Minder formeel dan 'waarbij', vaak gebruikt in spreektaal.
met
Algemener, geeft geen specifieke relatie aan zoals 'waarbij'.
in
Geeft een locatie of situatie aan, maar minder specifiek dan 'waarbij'.
tijdens
Geeft een tijdsrelatie aan, niet een algemene omstandigheid.
Important notes
- usage:'Waarbij' wordt vaak gebruikt om een relatie aan te geven tussen twee zaken, zoals een persoon en een gebeurtenis, of een object en een omstandigheid. Het is belangrijk dat het antecedent (waar 'waarbij' naar verwijst) duidelijk is in de zin.
- position:In bijzinnen met 'waarbij' staat het werkwoord vaak aan het einde van de zin, vooral in formele schrijftaal. Bijvoorbeeld: 'Dit is een geval waarbij je voorzichtig moet zijn.'
- register:In informele gesprekken wordt 'waarbij' vaak vervangen door 'waar ... bij'. Bijvoorbeeld: 'Het boek waar ik bij las' in plaats van 'Het boek waarbij ik las'.
- irregular:'Waarbij' is een samengesteld woord en kan niet gesplitst worden zoals 'waar ... bij'. Het is altijd één woord, vooral in formele contexten.
I built this dictionary to be the most complete Dutch learner's resource of its kind. Definitions and examples are generated, so you may spot the occasional mistake — trust your instincts.