Allang
Grondvorm
Allang gebruik je om aan te geven dat iets al een hele tijd geleden is gebeurd of bekend is. Het drukt vaak een gevoel van verrassing, ongeduld of opluchting uit.
Posities in de zin
Midden (na het werkwoord)
Neutrale nadruk op het feit dat iets al gebeurd is.
Begin (voor de zin)
Sterke nadruk op het tijdsaspect, vaak met een gevoel van ongeduld of verrassing.
Eind (na het object)
Duidelijke nadruk op het tijdsverloop, vaak met een emotionele lading (bijv. irritatie).
Vergrotende trap
Allang wordt niet in de vergrotende of overtreffende trap gebruikt. In plaats daarvan gebruik je bijvoorbeeld 'al veel eerder' of 'nog eerder'.
Overtreffende trap
Voor de overtreffende trap kun je zeggen 'al het langst' of 'al zo lang mogelijk'.
Veelgebruikte combinaties
met "weten"
Wordt vaak gebruikt om aan te geven dat je iets al lang weet, soms met een ondertoon van ongeduld.
met "moeten"
Drukt uit dat iets al veel eerder had moeten gebeuren, vaak met een kritische ondertoon.
met "klaar"
Geeft aan dat iets al geruime tijd afgerond is.
met "vertrokken"
Duidt aan dat iemand al lang geleden is weggegaan.
Vergelijkbare woorden
al lang
Iets formeler dan 'allang', maar met dezelfde betekenis. Minder emotionele lading.
al
Minder sterk dan 'allang'. Geeft aan dat iets gebeurd is, maar niet per se al heel lang.
ruimschoots
Formeler en benadrukt dat iets meer dan voldoende tijd heeft gehad om te gebeuren.
Belangrijke opmerkingen
- usage:Allang wordt vaak gebruikt in combinatie met voltooide tijden (perfectum) om aan te geven dat iets al een tijdje geleden is afgerond.
- position:Als allang aan het begin van de zin staat, wordt het vaak gevolgd door inversie (omkering van onderwerp en persoonsvorm). Bijvoorbeeld: 'Allang wist ik dat...' in plaats van 'Ik wist allang dat...'.
- register:In formele teksten wordt 'allang' soms vervangen door 'al geruime tijd' of 'reeds lang'.
Ik heb dit woordenboek gebouwd als de meest complete Nederlandse leermiddel in zijn soort. Definities en voorbeelden zijn gegenereerd, dus je kunt af en toe een foutje tegenkomen — vertrouw op je gevoel.