Niets
Enkelvoudsvormen
'Niets' wordt bijna altijd in het enkelvoud gebruikt. Het is een onzijdig woord (het-woord) en verwijst naar 'geen enkel ding' of 'afwezigheid van iets'.
- Bepaald (de/het)
- Onbepaald (een)
- Zonder lidwoord
Meervoudsvormen
Het meervoud 'nietsen' is zeer zeldzaam en wordt meestal alleen in filosofische of abstracte contexten gebruikt. In het dagelijks Nederlands gebruik je bijna altijd het enkelvoud.
- Bepaald (de)
- Zonder lidwoord
Verkleinwoord
Het diminutief 'nietsje' wordt soms gebruikt om iets kleins of onbelangrijks aan te duiden, vaak met een ironische of speelse ondertoon.
informeel
Veelgebruikte samenstellingen
nietszeggend
zonder betekenis of inhoud
nietsnut
iemand die niets doet of nutteloos is
nietsdoen
geen activiteit verrichten
Veelgebruikte woordcombinaties
van niets
Dit betekent 'van bijna geen ingrediënten' of 'met weinig middelen'.
voor niets
Dit betekent 'zonder resultaat' of 'zonder reden'.
niets anders
Dit betekent 'alleen dit en niets meer'.
niets te maken hebben met
Dit betekent 'geen verband hebben met'.
Belangrijke opmerkingen
- irregular:'Niets' is een onverbuigbaar woord. Het verandert niet in geslacht, getal of naamval. Het meervoud 'nietsen' is zeer ongebruikelijk.
- countability:'Niets' is een ontkennend woord en wordt gebruikt om de afwezigheid van iets aan te geven. Het is niet telbaar en heeft geen meervoud in de normale betekenis.
- usage:In combinatie met werkwoorden wordt 'niets' vaak gebruikt met 'doen', 'zeggen', 'hebben', of 'zien', zoals in 'Ik doe niets', 'Hij zegt niets', 'We hebben niets', 'Zij ziet niets'.
- register:Sommige uitdrukkingen met 'niets' zijn informeel, zoals 'voor niets' in de betekenis van 'gratis' (bijv. 'Ik heb dit voor niets gekregen').
Ik heb dit woordenboek gebouwd als de meest complete Nederlandse leermiddel in zijn soort. Definities en voorbeelden zijn gegenereerd, dus je kunt af en toe een foutje tegenkomen — vertrouw op je gevoel.