Wapen

hetZelfstandig naamwoordA2

Betekenissen←Grammatica→

Enkelvoudsvormen

Het woord 'wapen' in het enkelvoud verwijst naar één object dat gebruikt wordt om aan te vallen of te verdedigen, zoals een mes, pistool of zwaard.

Bepaald (de/het): het wapen; "Het wapen ligt op tafel. (Het pistool of mes ligt op tafel.)"
Onbepaald (een): een wapen; "Hij heeft een wapen bij zich. (Hij heeft bijvoorbeeld een mes of een pistool.)"
Zonder lidwoord: wapen; "Wapen is verboden in dit gebouw. (Je mag geen wapens meenemen.)"

Meervoudsvormen

In het meervoud ('wapens') gaat het over meerdere van zulke objecten. Het wordt vaak gebruikt in contexten zoals oorlog, criminaliteit of veiligheid.

Bepaald (de): de wapens; "De wapens zijn gecontroleerd door de politie. (De pistolen of messen zijn gecontroleerd.)"
Zonder lidwoord: wapens; "Er liggen wapens in de kast. (Er liggen bijvoorbeeld messen of geweren.)"

Verkleinwoord

Het verkleinwoord wordt soms gebruikt om iets minder bedreigend of kleiner voor te stellen, maar kan ook ironisch bedoeld zijn.

informeel

Veelgebruikte samenstellingen

vuurwapen
Een wapen dat schiet, zoals een pistool of geweer.
steekwapen
Een wapen waarmee je kunt steken, zoals een mes of dolk.
wapenstilstand
Een afspraak om te stoppen met vechten, vaak in een oorlog.
wapenkamer
Een ruimte waar wapens worden bewaard.
wapenhandel
De handel in wapens.

Veelgebruikte woordcombinaties

trekken
Dit betekent dat iemand zijn wapen pakt, vaak in een gevaarlijke situatie.
gebruiken
Dit betekent dat iemand zijn wapen daadwerkelijk inzet, bijvoorbeeld om zichzelf te beschermen.
inleveren
Dit betekent dat wapens moeten worden afgegeven, bijvoorbeeld bij een amnestie.
verbod
Dit betekent dat het niet is toegestaan om wapens te bezitten of te dragen.
verzameling
Dit betekent dat iemand veel verschillende wapens heeft, vaak als hobby.

Belangrijke opmerkingen

usage:'Wapen' kan zowel letterlijk (een fysiek object) als figuurlijk (bijvoorbeeld 'kennis is een wapen') gebruikt worden. In figuurlijke zin is het vaak formeel of literair.
countability:'Wapen' is een telbaar zelfstandig naamwoord. Je kunt zeggen 'één wapen', 'twee wapens', enzovoort. Ongeteld gebruik ('wapen is gevaarlijk') is ook mogelijk, maar minder gebruikelijk.
register:In formele contexten (bijvoorbeeld wetgeving of nieuwsberichten) wordt 'wapen' vaak gebruikt in combinatie met andere formele woorden, zoals 'vuurwapen', 'wapenbezit' of 'wapenwet'. In informele contexten kan het woord ook voorkomen, maar dan vaak met een duidelijke reden (bijvoorbeeld een gesprek over criminaliteit).

Ik heb dit woordenboek gebouwd als de meest complete Nederlandse leermiddel in zijn soort. Definities en voorbeelden zijn gegenereerd, dus je kunt af en toe een foutje tegenkomen — vertrouw op je gevoel.