Zelf
Enkelvoudsvormen
Het woord wordt bijna uitsluitend in het enkelvoud gebruikt, want het verwijst naar een abstract, ondeelbaar concept.
- Bepaald (de/het)
- Onbepaald (een)
- Zonder lidwoord
Meervoudsvormen
Het meervoud 'zelven' is zeldzaam en vooral gereserveerd voor theoretische of filosofische teksten, bijvoorbeeld over meervoudige aspecten van een persoonlijkheid.
- Bepaald (de)
- Zonder lidwoord
Verkleinwoord
Het verkleinwoord 'zelfje' wordt zelden gebruikt en klinkt poëtisch of informeel.
informeel/poëtisch
Veelgebruikte samenstellingen
zelfbeeld
hoe iemand over zichzelf denkt
zelfvertrouwen
geloof in je eigen kunnen
zelfkennis
kennis over jezelf
zelfstandigheid
het vermogen om onafhankelijk te handelen
zelfreflectie
nadenken over jezelf en je gedrag
Veelgebruikte woordcombinaties
ontdekken
Vaak gecombineerd met werkwoorden van persoonlijke groei.
kennen
Combineert met werkwoorden die kennis of begrip uitdrukken.
ontwikkelen
Veel gebruikt in persoonlijke of professionele groei.
verlies van
Gebruikt in psychologische of medische context.
Belangrijke opmerkingen
- irregular:'Zelf' heeft geen onregelmatige vormen. Het meervoud 'zelven' is zeer zeldzaam en wordt bijna uitsluitend in theoretische teksten gebruikt.
- usage:In dagelijks Nederlands komt 'zelf' vaker voor als nadrukswoord of binnen wederkerende voornaamwoorden (mezelf, jezelf). Als zelfstandig naamwoord is het zeldzaam en formeel.
- countability:'Zelf' is meestal ontelbaar: het verwijst naar een abstract concept en komt vrijwel alleen in het enkelvoud voor.
- register:Formele of academische context (psychologie, filosofie, zelfhulp). In alledaags gebruik kies je eerder 'ikzelf' of 'jezelf'.
Ik heb dit woordenboek gebouwd als de meest complete Nederlandse leermiddel in zijn soort. Definities en voorbeelden zijn gegenereerd, dus je kunt af en toe een foutje tegenkomen — vertrouw op je gevoel.