Afstandelijk

Bijvoeglijk naamwoordB2

Betekenissen←Grammatica→

Attributieve vormen

Als je 'afstandelijk' vóór een zelfstandig naamwoord gebruikt, verandert het vaak. Bij 'de'-woorden en meervoud zeg je 'afstandelijke': 'de afstandelijke collega'. Bij 'het'-woorden zonder lidwoord zeg je 'afstandelijk': 'afstandelijk gedrag'.

Met bepaald lidwoord: afstandelijke; "De afstandelijke man praat niet veel met zijn collega's."
Met onbepaald lidwoord: afstandelijke; "Een afstandelijke houding is soms nodig in dit werk."
Zonder lidwoord: afstandelijk; "Afstandelijk gedrag kan mensen van je wegjagen."

Predicatieve vorm

Na werkwoorden zoals 'zijn', 'worden' of 'blijven' gebruik je altijd 'afstandelijk'. Bijvoorbeeld: 'Hij is afstandelijk' of 'Zij wordt afstandelijk'. Het verandert hier niet.

Vergrotende trap

Als je wilt zeggen dat iets of iemand meer afstandelijk is, gebruik je 'afstandelijker'. Bijvoorbeeld: 'Hij is afstandelijker dan zijn broer'. Je kunt ook 'dan' toevoegen: 'afstandelijker dan vorig jaar'.

Grondvorm: afstandelijker; "Mijn broer is afstandelijker dan mijn zus."
Met "dan": afstandelijker dan; "Zij gedraagt zich afstandelijker dan vorig jaar."

Overtreffende trap

Voor de overtreffende trap gebruik je 'afstandelijkst' als het na het werkwoord komt: 'Hij is het afstandelijkst'. Als het vóór het zelfstandig naamwoord komt, gebruik je 'afstandelijkste': 'de afstandelijkste persoon'.

Attributief: afstandelijkste; "Dat is de afstandelijkste persoon die ik ken."
Predicatief: afstandelijkst; "Van alle medewerkers is hij het afstandelijkst."

Belangrijke opmerkingen

usage:'Afstandelijk' wordt vaak gebruikt om een emotioneel koele of terughoudende houding te beschrijven. Het kan zowel negatief als neutraal bedoeld zijn, afhankelijk van de context.
spelling:Let op de spelling: in de vergrotende en overtreffende trap komt er '-er' of '-st' achter het hele woord, niet alleen achter de stam. Dus niet 'afstandelijker' maar 'afstandelijker'.

Ik heb dit woordenboek gebouwd als de meest complete Nederlandse leermiddel in zijn soort. Definities en voorbeelden zijn gegenereerd, dus je kunt af en toe een foutje tegenkomen — vertrouw op je gevoel.