Deels
Grondvorm
'Deels' betekent dat iets niet helemaal of niet volledig is. Het wordt gebruikt om aan te geven dat een deel van iets wel klopt, gebeurt of begrepen is, maar niet alles. Bijvoorbeeld: 'De taart is deels opgegeten' betekent dat een deel van de taart nog over is.
Posities in de zin
Midden in de zin (na het onderwerp en werkwoord)
Neutraal, beschrijft hoe iets gedeeltelijk is.
Aan het begin van de zin (voor het onderwerp)
Benadrukt het gedeeltelijke aspect, vaak om een tegenstelling in te leiden.
Aan het einde van de zin
Legt nadruk op het gedeeltelijke karakter, vaak in informele spreektaal.
Vergrotende trap
'Deels' heeft geen standaard vergrotende trap, maar 'meer deels' kan gebruikt worden om een grotere mate van gedeeltelijkheid aan te geven, vooral in vergelijkende contexten.
Overtreffende trap
'Meest deels' wordt zelden gebruikt, maar kan voorkomen in formele of technische contexten om de hoogste mate van gedeeltelijkheid aan te geven.
Veelgebruikte combinaties
met "maar"
'Deels' wordt vaak gevolgd door 'maar' om een tegenstelling aan te geven tussen wat wel en niet begrepen of voltooid is.
met "ook"
'Ook' kan gebruikt worden om aan te geven dat er naast het gedeeltelijke aspect nog andere factoren een rol spelen.
met "niet helemaal"
'Niet helemaal' versterkt de betekenis van 'deels' door expliciet te maken dat iets niet volledig is.
Vergelijkbare woorden
gedeeltelijk
Formeler dan 'deels' en wordt vaker in geschreven taal gebruikt. Het betekent hetzelfde, maar klinkt iets officiëler.
voor een deel
Iets omslachtiger dan 'deels', maar betekent hetzelfde. Het wordt vaak gebruikt in formele of technische contexten.
half
'Half' betekent dat iets voor de helft is, terwijl 'deels' kan betekenen dat iets voor een willekeurig deel is. 'Half' is specifieker.
Belangrijke opmerkingen
- usage:'Deels' wordt vaak gebruikt in combinatie met werkwoorden die een proces of toestand beschrijven, zoals 'begrijpen', 'afronden', 'herstellen' of 'verbeteren'.
- position:In formele teksten staat 'deels' vaak midden in de zin, terwijl het in spreektaal ook aan het begin of einde kan staan voor nadruk.
- register:Hoewel 'deels' neutraal is, kan het in zeer formele teksten soms vervangen worden door 'gedeeltelijk' voor een officiëlere toon.
Ik heb dit woordenboek gebouwd als de meest complete Nederlandse leermiddel in zijn soort. Definities en voorbeelden zijn gegenereerd, dus je kunt af en toe een foutje tegenkomen — vertrouw op je gevoel.